Til að bæta gæði efnisins á þessari vefsíðu og aðlaga það að þörfum notenda eru notaðar kökur – þar með talið kökur frá þriðja aðila. Með því að halda áfram að nota þessa vefsíðu samþykkir þú notkun á kökum og mögulega samskipti þegar þú fyllir út þínar upplýsingar í einhverju af formum síðunnar.
Blogg

Ræktun kjötætra plantna í gróðurhúsi

Ræktun kjötætra plantna í gróðurhúsi

Ræktun kjötætra plantna

Kjötætar plöntur eru oft flokkaðar saman vegna veiðiaðferðarinnar, en kröfur þeirra ráðast fyrst og fremst af uppruna tegundarinnar. Sóldögg úr tempruðu votlendi, venusargildra og hitabeltiskönnuplanta þurfa ekki sömu birtu, hitastig eða vetrarhvíld. Gróðurhús auðveldar að halda utan um safn, en glerið tryggir hvorki réttan hita né að vatnið henti. Hér er farið yfir ólíka ræktunarhópa, vatnsgæði, birtu, loftræstingu og vetrarvist svo þú getir skipulagt aðstæður eftir þörfum plantnanna í stað þess að nota sömu ræktunaraðferð fyrir þær allar.

T-laga gróðurhús séð utan frá.

Náttúrulegt búsvæði skýrir ræktunarkröfurnar

Það sem einkennir kjötætar plöntur er að þær fanga smádýr og fá þannig hluta þeirra næringarefna sem rótarkerfið fær síður úr næringarsnauðum jarðvegi. Þær þurfa samt ljós til ljóstillífunar og viðeigandi raka í ræktunarefninu; gildran kemur ekki í stað góðra vaxtarskilyrða. Gerð gildrunnar segir lítið um hitakröfur. Sóldögg, venusargildra og könnuplanta geta allar veitt skordýr, en ein tegund getur þurft svalt dvalarskeið á meðan önnur heldur áfram að vaxa við hlýrri aðstæður. Uppruni, árstíðahringrás og vaxtarform skipta því meira máli en hvort plantan veiðir með límkenndum blöðum, gildrum sem lokast eða könnum.

Þegar þú skipuleggur safn í gróðurhúsi skaltu skrá fræðiheiti hverrar plöntu, ekki aðeins sölunafn eða heiti á litbrigði. Fræðiheitið hjálpar þér að finna upplýsingar um upprunalegt búsvæði, árstíðabundinn dvala og rakaþörf tegundarinnar. Ef merkingin segir aðeins „sóldögg“ eða „könnuplanta“ vantar upplýsingar sem geta ráðið úrslitum um vetrarvist og staðsetningu. Flokkaðu plönturnar eftir því hvort þær þurfa svalara dvalarskeið, hlýjar aðstæður til vaxtar að vetri eða sérstakt rakastig. Í einfaldri skrá geturðu haft sérstaka dálka fyrir birtu, vökvun og vetrarvist. Þá sérðu hvaða plöntur má hafa saman og hvaða þarf að aðskilja. Skráðu líka hvað þú veist ekki enn um nýja plöntu, svo ófullkomin merking verði ekki óvart að ræktunarleiðbeiningu. Þannig forðastu að nota sömu aðstæður fyrir plöntur sem líkjast hver annarri en eiga uppruna í ólíku loftslagi.

Sóldaggir hafa ólíka árstíðahringrás

Ættkvísl sóldaggarinnar, Drosera, nær yfir tegundir úr ólíkum loftslagsbeltum. Drosera rotundifolia vex meðal annars í tempruðu votlendi og myndar dvalarbrum þegar vaxtarskeiðinu lýkur. Viðeigandi vetrarhvíld er hluti af lífsferli hennar; stöðugur hiti allt árið er því ekki sjálfkrafa betri kostur. Drosera capensis á hins vegar uppruna sinn í Suður-Afríku og er oft ræktuð við bjartar aðstæður án þess að henni sé ætlaður sami kaldi vetrardvali. Þar sem tegundirnar bregðast ólíkt við árstíðaskiptum dugar ekki að lesa eina ræktunarleiðbeiningu og heimfæra hana á allar sóldaggir.

Jafnvel innan sömu ættkvíslar geta vaxtar- og dvalartímabil verið ólík. Sumar hnýðissóldaggir frá Vestur-Ástralíu vaxa á svalari og votari hluta ársins en liggja í dvala þegar heitara og þurrara er. Í gróðurhúsi skaltu því fylgjast með því hvort plantan er í virkum vexti eða að fara í hvíld, fremur en að miða umhirðuna við dagatalið eitt. Birtuþörf, raki og vökvun ráðast áfram af tegundinni, en næg birta er sameiginleg forsenda þess að plantan vaxi eðlilega. Skrá yfir ný blöð, dvalarbrum og breytingar á vexti hjálpar þér að bera saman árstíðir án þess að treysta eingöngu á minnið. Haltu þeim athugunum aðskildum frá almennum upplýsingum um tegundina: hvernig ein planta hefur vaxið hjá þér segir ekki endilega til um þarfir allra sóldagga. Ef þú þekkir ekki tegundina skaltu finna nákvæmt fræðiheiti áður en þú ákveður vetrarstað.

Venusargildra þarf vaxtar- og hvíldarskeið

Venusargildran, Dionaea muscipula, á náttúruleg heimkynni í votlendi á strandsvæðum Karólínu í Bandaríkjunum. Hún þarf mikla birtu og vex vel þegar aðstæður fylgja árstíðunum. Þótt hún minni á hitabeltisplöntu vegna gildranna er hún ekki planta sem á að halda stöðugt í hlýju. Í gróðurhúsi skiptir því máli að fylgjast með raunverulegum aðstæðum við pottinn, ekki aðeins almennum hita inni í rýminu. Hún þarf heldur ekki að standa í mjög röku lofti eingöngu vegna þess að hún vex í votlendi; raki í ræktunarefninu og viðeigandi árstíðaskipting eru lykilatriði.

Á hvíldartímanum hægir á vexti og sum blöð geta visnað. Það er ekki eitt og sér merki um að plantan sé dauð; skoðaðu merkinguna og fylgdu leiðbeiningum um tegundina áður en þú breytir aðstæðum hennar. Ef þú skipuleggur sérstakt svalara svæði skaltu einnig reikna með nægu vinnuplássi og aðgengi að pottunum. Veggróðurhús úr gleri eru skráð í stærðum frá 3,69 til 9,58 m², sem getur hjálpað við samanburð á grunnfleti. Flatarmálið segir þó ekki til um hitastig á veturna eða fyrirkomulag loftræstingar, svo það þarf að kanna sérstaklega.

Könnuplöntur: munurinn á Nepenthes og Sarracenia

Heitið könnuplöntur getur átt við plöntur af ættkvíslunum Nepenthes og Sarracenia, en þær þurfa ekki sömu aðstæður. Nepenthes eru hitabeltisplöntur; tegundir þeirra eru oft flokkaðar eftir því hvort þær koma frá hlýrri láglendissvæðum eða svalari hálendissvæðum. Þær þurfa ekki allar sama hita, og munur á dag- og næturaðstæðum getur skipt máli. Sarracenia kemur hins vegar úr tempruðum votlendissvæðum í Norður-Ameríku, vex með uppréttum könnulaga blöðum og þarf árstíðabundna hvíld. Það er því ekki rétt að rækta alla þessa hópa við sömu aðstæður aðeins vegna þess að blöðin mynda könnur.

Nepenthes getur myndað langar greinar eða klifursprota, svo lóðrétt rými og aðgengi að plöntunni geta skipt máli þegar gróðurhús er skipulagt. Loftræsting þarf líka að hæfa þeim raka og hita sem tegundin krefst. Sarracenia þarf aftur á móti að fá mikla birtu og fylgja árstíðahring sínum. Á teikningu af ræktunarrýminu skaltu sýna bæði staðsetningu pottanna og rýmið sem sprotar og könnur þurfa. Þá geturðu athugað hvort hangandi vöxtur verði fyrir þegar þú nærð að öðrum pottum eða opnar loftop. Aðgengi til vökvunar þarf að haldast þótt plantan stækki; ekki miða aðeins við stærð hennar við kaup. Þegar þú berð saman gróðurhús skaltu staðfesta hæð og útfærslu loftopa fyrir þá gerð sem þú ert að skoða. Gróðurhús með Accoya er ein vörulína til samanburðar, en heiti vörunnar eitt segir ekki hvort tiltekin útfærsla veiti nægt rými fyrir plönturnar og þau loftskipti sem þú þarft.

Sexhyrnt gróðurhús séð utan frá.

Vatnsgæði og vökvun eftir plöntuhópum

Margar kjötætar plöntur eru viðkvæmar fyrir uppsöfnun steinefna í ræktunarefni. Regnvatn úr hreinu íláti, eimað vatn eða vatn hreinsað með öfugri himnusíun eru algengir kostir þegar ekki er vitað hvort kranavatnið sé nægilega steinefnasnautt. Ekki er rétt að gera ráð fyrir að vatn úr krana sé alltaf annaðhvort hentugt eða óhentugt; þú getur kannað upplýsingar um steinefnainnihald hjá vatnsveitu eða notað mæli fyrir uppleyst efni. Forðastu sódavatn og vatn úr mýkingarkerfi sem bætir natríum við. Þegar vatn gufar upp sitja steinefnin eftir. Regluleg vökvun með steinefnaríku vatni getur því smám saman leitt til uppsöfnunar salts í pottinum.

Vökvunaraðferðin fer líka eftir plöntuhópi. Venusargildrur, Sarracenia og sumar sóldaggir eru oft ræktaðar þannig að ræktunarefnið haldist rakt og potturinn standi í bakka með vatni á vaxtartíma. Nepenthes þarf yfirleitt raka í ræktunarefninu en einnig loft um ræturnar; að láta pottinn standa lengi í vatni hentar því ekki sjálfkrafa. Notaðu aðskilda bakka ef þú þarft að hafa mismunandi vatnshæð eða vökvunaráætlun. Merktu bakkana eftir ræktunarhópi svo ljóst sé hvaða pottar eiga að standa í vatni og hvaða pottar eiga að fá að renna af. Þegar þú vökvar skaltu skoða ræktunarefnið jafnt sem vatnið í bakkanum. Ein sameiginleg áfylling fyrir allt safnið tekur ekki mið af þessum ólíku aðferðum. Úðun getur aukið loftraka tímabundið en kemur ekki í stað þess að vökva ræturnar. Tæmdu og hreinsaðu bakka ef óhreinindi safnast þar fyrir.

Ræktunarefni, pottar og næring

Veldu ræktunarefni sem er næringarsnautt og hæfir tegundinni. Ræktunarefni fyrir kjötætar plöntur getur innihaldið mó eða sphagnum-mosa, en nákvæm blanda ræðst af því hvort plantan vex í mýrlendi eða þarf loftmeira efni um ræturnar. Venjuleg pottamold, garðmold og molta geta innihaldið meiri áburð eða steinefni en plantan þolir. Ekki blanda sjálfkrafa næringarríkum jarðvegi út í til að „hjálpa“ henni, og forðastu að bæta áburði í ræktunarefnið nema leiðbeiningar fyrir tegundina mæli skýrt með því. Hrein áhöld og aðskilin ílát draga úr hættu á að mold eða áburðarleifar berist milli plantna.

Pottur með frárennsli auðveldar þér að stýra raka og kemur í veg fyrir að ræturnar standi óvart í stöðnuðu vatni. Ógljáðir leirpottar geta losað steinefni og þornað hraðar en plastpottar, svo þessar pottagerðir henta ekki alltaf jafn vel fyrir viðkvæmar tegundir. Skordýr sem berast náttúrulega inn í gróðurhúsið nægja oft sem bráð; ekki þarf að troða gildrum fullum af fóðri. Kjöt og ostur eiga ekki heima í gildrunum, og síendurtekin lokun þeirra með því að snerta þær getur truflað plöntuna. Þegar þú áætlar rými fyrir potta, bakka og ganga getur T-laga Orangerie-gróðurhús verið einn kostur í samanburðinum; skráð stærðarbil er frá 16,52 til 30 m², en það segir ekki hvernig innra rýmið nýtist.

Birtan í gróðurhúsinu breytist með árstíðum

Næg birta er forsenda öflugs vaxtar hjá flestum kjötætum plöntum, en þörfin er ekki eins hjá öllum. Venusargildrur, Sarracenia og margar sóldaggir geta þurft mikla birtu og beina sól, en Nepenthes geta þurft aðrar aðstæður eftir tegund. Gler eitt og sér tryggir ekki að hver staður í gróðurhúsinu fái næga birtu; veggir, tré og byggingar geta varpað skugga og birtan breytist yfir daginn. Á norðlægum slóðum breytist dagslengdin einnig mikið milli árstíða. Skoðaðu því hvar sólin fellur bæði á þeim tíma sem plönturnar vaxa mest og þegar birtan er takmörkuð.

Færðu plöntu sem hefur verið í skugga ekki skyndilega í sterka sól. Auktu birtuna smám saman og fylgstu með nýjum vexti; tegundir bregðast ekki allar eins við skyndilegri breytingu. Ræktunarljós geta komið að gagni þar sem dagsbirtan dugar ekki, en þörf, fjarlægð og notkun fara eftir plöntunum og búnaðinum. Til að bera saman staði geturðu merkt inn á teikningu hvar bein sól fellur að morgni, um miðjan dag og síðdegis. Skráðu dagsetninguna með athuguninni svo þú ruglir ekki saman sumar- og vetraraðstæðum. Við val á hillu eða borði skaltu líka skoða hvort aðrar plöntur muni skyggja á pottana. Pýramídulaga gróðurhús eru skráð í stærðum frá 5,53 til 18,9 m²; grunnflöturinn segir þó ekki til um þá birtu sem berst að hverjum ræktunarstað.

Loftræsting, hiti og loftraki

Glergróðurhús getur hitnað hratt í sól, þótt loftið hafi verið svalt fyrr um daginn. Settu hitamæli nálægt plöntunum og fylgstu með lágmarks- og hámarkshita í stað þess að treysta á mælingu við hurðina eða uppi við þak. Rakastigsmælir getur líka sýnt hvort aðstæður breytast mikið milli svæða. Loftræsting hjálpar til við að skipta út heitu, stöðnuðu lofti, en hún leysir ekki sjálfkrafa allan rakavanda. Stilltu opnun eftir því hvaða plöntur eru þar; tegund sem þarf hlýtt og rakt loft þolir ekki endilega sömu loftskipti og tegund úr tempruðu votlendi.

Hátt rakastig er ekki markmið fyrir allar kjötætar plöntur. Margar tegundir þurfa fyrst og fremst raka í ræktunarefninu og gott loft í kringum blöðin, en hitabeltistegundir af Nepenthes geta þurft rakara loft en venusargildra eða Sarracenia. Því er gagnlegt að hafa plöntur með svipaðar kröfur saman og fylgjast með þéttingu á gleri, blautum laufum og lofti sem stendur kyrrt. Áður en þú velur gerð skaltu staðfesta hvaða loftop og opnunarmöguleikar fylgja henni; klassískt glergróðurhús eitt og sér segir ekki hvernig loftræstingin er útfærð.

Sexhyrnt gróðurhús í garðsumhverfi.

Vetrarvist fer eftir tegundinni

Venusargildrur, Sarracenia og sumar sóldaggir úr tempruðu loftslagi þurfa vetrarhvíld. Á þeim tíma hægir á vexti og útlitið getur breyst, svo ekki bregðast við með því að auka hita eða áburð án þess að kynna þér þarfir tegundarinnar. Mörg slík dvalarskeið eru svalari en venjulegt vaxtartímabil, en viðeigandi aðstæður ráðast af plöntunni og ræktun hennar. Hitabeltistegundir af Nepenthes eiga hins vegar ekki að fara sjálfkrafa í sama kalda hvíldarrými; þær geta þurft bjarta og hlýrri vetrarvist. Flokkaðu því pottana eftir þörfum áður en kalt tímabil hefst.

Óupphitað gróðurhús er ekki sjálfkrafa frostfrítt, og hitinn getur sveiflast meira en ætla mætti út frá dagsbirtunni. Fylgstu með aðstæðum þar sem pottarnir standa og hafðu annan stað til reiðu fyrir tegundir sem þola ekki kuldann. Ef þú skoðar glergróðurhús með geymslurými skaltu greina á milli geymslu fyrir potta og verkfæri og rýmis sem hentar sem vetrarvist fyrir plöntur. Geymslurými jafngildir ekki sjálfkrafa björtu eða hitastýrðu ræktunarsvæði. Skráðu hvar hver tegund dvaldi og hvernig hún brást við; sú reynsla auðveldar þér að endurtaka aðstæður sem hentuðu.

Pláss og búnaður fyrir ólíka ræktunarhópa

Teiknaðu upp staðsetningu pottanna áður en þú velur innréttingu. Gera þarf ráð fyrir bökkum með vatni, hillum, gangrými og plássi til að komast að plöntunum án þess að velta ílátum. Langir sprotar eða hangandi könnur Nepenthes kunna að þurfa meira lóðrétt rými en lágar sóldaggir. Á teikningunni geturðu merkt sérstakan stað fyrir lága potta, háar plöntur og hangandi vöxt. Athugaðu hvort hægt sé að taka einn pott út án þess að færa heilan bakka og hvort þú komist að til að þrífa. Taktu einnig með plássið sem vatnsílát og áhöld þurfa þegar þau eru í notkun, ekki aðeins í geymslu. Hafðu plöntur með ólíka vatnsþörf í aðskildum bökkum og merktu þær með fræðiheiti og upplýsingum um vetrarhvíld. Þá er minni hætta á að ein almenn vökvunarregla eða sama vetrarstaðsetning verði notuð fyrir allt safnið.

Þegar þú berð saman gróðurhús skaltu skoða grunnflöt, innanmál og hæð, auk þess hvar hægt er að lofta út og vinna við plönturnar. Stærra rými getur auðveldað að aðskilja ræktunarhópa, en stærð ein og sér segir hvorki til um hitastig né hvort aðstæður henti tiltekinni tegund. Bloomcabin Orangerie er skráð í stærðum frá 47 til 70 m². Það stærðarbil getur nýst í samanburði þegar þú áætlar rýmisþörf safnsins. Metðu samt hverja útfærslu út frá staðsetningu, birtu, loftræstingu og þörfum þeirra plöntutegunda sem þú ætlar að rækta.

Algengar spurningar

Geta venusargildrur og Nepenthes-plöntur vaxið á sama stað?

Það fer eftir aðstæðum, en þær þurfa ekki endilega sama hita eða vetrarvist. Venusargildra þarf árstíðabundna hvíld, en hitabeltistegundir af Nepenthes þola ekki endilega kaldan dvalarstað. Hafðu þær því á aðskildum svæðum ef hitakröfurnar eru ólíkar og í aðskildum pottabökkum ef þær þurfa mismunandi vökvun.

Er kranavatn í lagi fyrir kjötætar plöntur?

Það ræðst af magni uppleystra steinefna í vatninu, sem getur verið mismunandi. Kannaðu upplýsingar um vatnið eða notaðu mæli fyrir uppleyst efni ef þú ert óviss. Regnvatn úr hreinu íláti, eimað vatn eða vatn hreinsað með öfugri himnusíun er öruggari kostur þegar ekki er vitað hvort kranavatnið sé nægilega steinefnasnautt.

Þarf að gefa kjötætum plöntum skordýr?

Yfirleitt þarf ekki að fóðra plöntuna sérstaklega ef hún fær næga birtu og vex við réttar aðstæður. Smádýr geta borist inn í gróðurhúsið af sjálfu sér. Ekki gefa henni kjöt eða ost og forðastu að loka gildrum ítrekað til að sýna hvernig þær virka.

Þurfa allar kjötætar plöntur vetrarhvíld?

Nei. Venusargildrur, Sarracenia og sumar sóldaggir úr tempruðu loftslagi þurfa árstíðabundna hvíld, en margar hitabeltistegundir af Nepenthes halda áfram að vaxa við hlýjar aðstæður. Kannaðu fræðiheiti plöntunnar og ræktunarupplýsingar fyrir þá tegund, því sameiginlegt sölunafn segir ekki til um dvalarþörf.

Dugar óupphitað gróðurhús fyrir kjötætar plöntur?

Það getur hentað tegundum sem þurfa svalari vetrarhvíld, en óupphitað gróðurhús er ekki sjálfkrafa frostfrítt. Hitabeltistegundir geta þurft annan vetrarstað. Fylgstu með hitanum þar sem pottarnir standa og færðu plöntur sem þola ekki kulda áður en aðstæður verða of kaldar fyrir þær.

Vel heppnuð ræktun kjötætra plantna í gróðurhúsi byggist á því að þekkja hverja tegund og halda ólíkum ræktunarhópum aðskildum þegar þarfir þeirra fara ekki saman. Steinefnasnautt vatn og næg birta eru mikilvæg, en vetrarhvíld, raki og hitastig ráðast af uppruna plöntunnar. Með því að skrá fræðiheiti, fylgjast með aðstæðum við pottana og skipuleggja plássið eftir vaxtarháttum geturðu byggt upp safn án þess að gera ráð fyrir einni lausn fyrir allar plönturnar.

45% hagstæðara þegar þú verslar á netinu
Þægileg og hagstæð innkaup á netinu
Spyrðu okkur
Hafðu samband
Netfang:
This email address is being protected from spambots. You need JavaScript enabled to view it.
Kennitala:
38944924
Heimilisfang:
Thriges Plads 6, 5000 Odense C, Denmark
Samfélagsmiðlar
Fylgstu með okkur á Instagram, Facebook og Twitter til að fá fréttir og tilboð frá Bloomcabin:
X
Ertu með spurningar og vilt að við hringjum til þín?
+354
−
✖