Aby poprawić jakość treści tej witryny i dostosować ją do potrzeb użytkowników, używane są pliki cookie - w tym pliki cookie stron trzecich. Kontynuując korzystanie z tej witryny, wyrażasz zgodę na używanie plików cookie i ewentualną komunikację, gdy wprowadzisz swoje dane kontaktowe w jednym z formularzy na stronie.
Blog

Ochrona przed mrozem czy ciepła szklarnia zimą?

Ochrona przed mrozem czy ciepła szklarnia zimą?

Zimowe użytkowanie szklarni

Szklarnia używana zimą może jedynie osłaniać rośliny przed mrozem albo utrzymywać warunki, w których nadal rosną. To dwa różne cele: w pierwszym chodzi o ochronę przed spadkiem temperatury poniżej granicy tolerancji rośliny, w drugim także o światło, rytm dnia i nocy, wodę oraz wymianę powietrza. Samo włączenie grzejnika nie rozstrzyga, który wariant będzie odpowiedni. Najpierw ustal, jakie rośliny mają zostać w szklarni i czego potrzebują, a potem dopasuj do tego pomiar temperatury, wyposażenie i plan zużycia energii.

Oranżeria w ogrodzie

01

Ochrona przed mrozem i wzrost zimą to różne cele

Najpierw rozdziel dwa pytania: czy roślina ma bezpiecznie przetrwać do wiosny, czy ma zimą kontynuować wzrost. Przy ochronie przed mrozem chodzi o to, by temperatura nie spadła poniżej granicy tolerancji konkretnego gatunku. Roślina może pozostawać w spoczynku, więc nie potrzebuje warunków typowych dla aktywnej wegetacji. Cel ochronny nie oznacza automatycznie ogrzewania całej szklarni do wysokiej, stałej temperatury; czasem ważniejsze jest zabezpieczenie wybranych okazów i ich strefy. Samo określenie „bez mrozu” nie mówi jeszcze, czy roślina zachowa liście ani czy będzie rosła.

Aktywna uprawa zimowa oznacza utrzymywanie warunków, w których roślina może rozwijać się zgodnie z wymaganiami danego gatunku. Liczą się nie tylko nocne minima, lecz także temperatura w dzień, ilość światła, wilgotność i wymiana powietrza. Utrzymywanie temperatury wystarczającej do przeżycia może nie zapewnić wzrostu, a samo podniesienie temperatury nie zastąpi światła. Wybór celu wpływa więc na to, czy ogrzewasz tylko okresowo, czy utrzymujesz stabilniejsze warunki przez większą część doby. Warto też określić oczekiwany efekt: zachowanie rośliny do wiosny, powolny rozwój liści i regularny zbiór to nie to samo. Nie każda zimowa uprawa wymaga równie ciepłego wnętrza; wymagania zależą od gatunku i etapu rozwoju. Możesz również zmieniać cel w ciągu sezonu, na przykład najpierw zimować rośliny, a później przygotować miejsce na wiosenne rozsady. Taka zmiana wymaga ponownej oceny warunków, zamiast pozostawienia jednego ustawienia ogrzewania na całą zimę. Dzięki temu wyposażenie dobierzesz do rzeczywistego zadania, a nie do ogólnego wyobrażenia o ciepłej szklarni.

Wymagania roślin podczas zimowania

Spisz rośliny, które mają zostać w szklarni, i określ, czego potrzebuje każda z nich. Zanotuj gatunek, fazę rozwoju, informację, czy ma zimować w spoczynku, oraz wymagania dotyczące temperatury pochodzące z wiarygodnego opisu uprawy. Uwzględnij też, czy rośnie w gruncie, czy w donicy: rośliny w pojemnikach mają ograniczoną ilość podłoża i są bardziej wystawione na wychłodzenie. Jeśli w jednym miejscu znajdą się rośliny o różnych wymaganiach, najwrażliwsze okazy mogą wyznaczyć minimalny poziom ochrony dla tej strefy.

Zdecyduj, które rośliny zostają, które można przenieść w inne miejsce, a które mają zimą rosnąć. Grupuj je według zbliżonych wymagań, nie tylko według rozmiaru donic. Podniesienie temperatury dla jednego ciepłolubnego okazu może być niekorzystne dla roślin potrzebujących chłodnego spoczynku. Czasem łatwiej znaleźć osobne miejsce dla tego okazu niż dostosowywać do niego całą szklarnię. Zapisz także, kiedy poszczególne rośliny mają trafić do wnętrza i kiedy je opuszczą; pozwoli to przewidzieć nakładanie się zimowania z przygotowaniem rozsad. Zaplanuj miejsce na osłony i narzędzia, aby nie zajmowały stanowisk przeznaczonych dla roślin. Jeśli porównujesz rozwiązania do przechowywania wyposażenia, szklarnia Accoya Fusion z wbudowanym schowkiem jest przykładem modelu opisanego z takim elementem. Przed zakupem ustal wymiary i układ schowka oraz to, ile miejsca pozostaje na uprawę w wybranym wariancie. Nie traktuj przestrzeni do przechowywania jako potwierdzonej strefy zimowania: sam opis schowka nie określa panującej w nim temperatury ani warunków dla roślin.

02

Ustal temperaturę docelową i mierz ją przy roślinach

Sprawdź osobno minimalną temperaturę, którą roślina może tolerować, i zakres sprzyjający jej wzrostowi. To różne wartości, a minimum nie powinno automatycznie stać się ustawieniem termostatu. Pojedynczy odczyt może nie pokazać krótkiego nocnego spadku ani różnicy między miejscami w szklarni. Dlatego zostaw rozsądny zapas względem granicy tolerancji, uwzględniając dokładność pomiaru i lokalne chłodniejsze punkty. Nie ma jednej temperatury odpowiedniej dla wszystkich gatunków ani uniwersalnego ustawienia dla każdej szklarni.

Umieść czujnik na wysokości roślin, z dala od bezpośredniego słońca, grzejnika i powierzchni szklenia. Porównaj wskazania w kilku miejscach, zwłaszcza tam, gdzie stoją wrażliwe okazy, i notuj minima oraz maksima. Czujnik sterujący ogrzewaniem i niezależny rejestrator pełnią różne funkcje: pierwszy uruchamia urządzenie, drugi pomaga sprawdzić uzyskane warunki. Odczyt z regulatora nie musi opisywać temperatury przy każdej donicy. Jeżeli urządzenie pokazuje przebieg temperatury w czasie, zwróć uwagę również na długość okresów chłodu, a nie wyłącznie najniższą wartość. Dla oceny zimowania istotne jest, czy spadek był krótkotrwały, czy utrzymywał się przez wiele godzin. Przy zakupie szklarni Bloomcabin Prestige uwzględnij w planie wnętrza dostęp do punktów pomiarowych, aby odczyt nie wymagał przestawiania roślin. Sposób zamocowania czujnika dobierz zgodnie z jego instrukcją i bez ingerencji w konstrukcję szklarni. W razie wyraźnych różnic między pomiarami sprawdź położenie czujników i ich dokładność, zanim uznasz, że cała przestrzeń wymaga wyższej temperatury.

Czy nieogrzewana szklarnia wystarczy do zimowania?

Przezroczysta osłona może nagrzać się w słoneczny dzień, ale nie działa jak szczelnie izolowany budynek mieszkalny. Gdy słońce zachodzi, wnętrze się ochładza, a tempo spadku zależy od konstrukcji, szczelności, wielkości przestrzeni i pogody. Dlatego ciepłe popołudnie nie dowodzi, że rośliny będą bezpieczne nocą. Zimą warto obserwować zarówno najwyższe, jak i najniższe odczyty, zamiast oceniać warunki na podstawie temperatury w chwili wejścia do szklarni.

Znaczenie mają również miejsce ustawienia, zacienienie i ekspozycja na wiatr, ale żaden z tych czynników sam w sobie nie gwarantuje utrzymania konkretnej temperatury. Przy porównywaniu modeli sprawdź rzeczywiste wymiary wybranego wariantu. Karta szklarni przyściennej podaje powierzchnie od 3,69 do 14,34 m²; sama powierzchnia nie określa jednak strat ciepła ani temperatury wewnątrz. Sąsiednia ściana może wpływać na nasłonecznienie, dlatego przy planowaniu zimowej uprawy obejrzyj miejsce także wtedy, gdy słońce jest nisko. Nie zakładaj, że ściana zapewni wystarczające ogrzewanie. Jeśli masz już szklarnię, porównaj zapis temperatury wewnętrznej z warunkami na zewnątrz podczas kilku różnych nocy. Taka obserwacja pomaga poznać konkretne miejsce, lecz wynik z łagodnej pogody nie potwierdza bezpieczeństwa podczas silnego mrozu. Nowo kupionej konstrukcji bez historii pomiarów nie warto od razu powierzać najwrażliwszych okazów bez rozwiązania awaryjnego. W przypadku roślin tolerujących jedynie dodatnie temperatury sama osłona nie jest wystarczającą podstawą planu zimowania.

Widok oranżerii

03

Ochrona przed mrozem może dotyczyć tylko wybranych roślin

Jeśli celem jest przezimowanie kilku wrażliwych roślin, rozważ najpierw ochronę ich strefy, zamiast od razu ogrzewać całą szklarnię. Pomocne może być grupowanie donic, osłonięcie pojemników lub zastosowanie osłon roślinnych odpowiednich do warunków. Takie działania nie dają jednak gwarancji utrzymania określonej temperatury. Warto kontrolować odczyt także pod osłoną oraz sprawdzać, czy nie utrudnia ona dostępu do roślin ani wymiany powietrza.

Rozplanuj wnętrze tak, aby wrażliwe okazy były łatwe do sprawdzenia, a osłony można było odsłonić w cieplejszy, słoneczny dzień. Przy wyborze konstrukcji, takiej jak szklarnia w kształcie piramidy, zweryfikuj wymiary użytkowe na wysokości planowanych roślin, nie tylko powierzchnię podłoża. Sprawdź, czy osłona zmieści się nad koronami i czy pozostanie dostęp do donic. Niewielka osłonięta grupa roślin może wymagać osobnego pomiaru, ponieważ odczyt z otwartej części szklarni nie opisuje warunków pod osłoną. Zaplanuj również jej codzienną obsługę: zdejmowanie, odkładanie i ponowne zakładanie nie powinno powodować uszkodzeń pędów. Ochrona pojemnika i ochrona części nadziemnej służą różnym potrzebom; zabezpieczona donica nie oznacza automatycznie bezpiecznych liści i pąków. Dobierz sposób osłaniania do konkretnej rośliny. Jeśli rozważasz ogrzewanie zamkniętej strefy, potwierdź w dokumentacji urządzenia, czy przewidziano takie zastosowanie. Nie ustawiaj przypadkowego grzejnika pod osłoną przeznaczoną wyłącznie do okrywania roślin.

Aktywna uprawa zimą wymaga światła i wentylacji

Ciepło samo w sobie nie wystarczy, by rośliny dobrze rosły. W krótkie, pochmurne dni mogą otrzymywać mniej światła, niż potrzebują, dlatego przed rozpoczęciem uprawy sprawdź wymagania wybranych gatunków i zaplanuj ich rozmieszczenie. Jeśli rozważasz doświetlanie, dobierz je do uprawy i uwzględnij bezpieczne użytkowanie urządzeń zgodnie z ich dokumentacją. Zwróć też uwagę na podlewanie: jego częstotliwość powinna odpowiadać roślinie i warunkom w szklarni, a nie wynikać wyłącznie z kalendarza.

Przy cieplejszym wnętrzu ważne jest obserwowanie wilgotności, skraplania pary i ruchu powietrza. W słoneczny dzień temperatura może wzrosnąć mimo chłodu na zewnątrz, więc potrzeba wymiany powietrza nie znika zimą. Sam ruch powietrza wewnątrz nie zastępuje wentylacji: mieszanie powietrza i usuwanie nadmiaru wilgoci to różne zadania. Nie próbuj też rozwiązywać każdego problemu z wilgotnością wyłącznie podnoszeniem temperatury. Obejrzyj zagęszczenie roślin, mokre podłoże i sposób podlewania, a następnie dobierz działania do warunków. Przy modelu T-Model Oranżeria sprawdź w specyfikacji liczbę, rozmieszczenie i sposób obsługi elementów wentylacyjnych; nazwa ani zdjęcie nie potwierdzają ich wyposażenia. Ustal również, jak będzie wyglądać przewietrzanie podczas Twojej nieobecności i czy ewentualna automatyka jest przeznaczona do zimowej pracy. Jeśli planujesz dodatkową izolację, oceń jej wpływ na dostęp światła i możliwość otwierania wentylacji. W uprawie nastawionej na wzrost ograniczenie strat ciepła nie powinno być rozpatrywane w oderwaniu od pozostałych potrzeb roślin.

04

Koszt ogrzewania zależy od celu i strat ciepła

Im większa jest różnica między temperaturą docelową a temperaturą na zewnątrz, tym większe mogą być potrzeby grzewcze, ale sam ten czynnik nie wystarcza do oszacowania kosztu. Znaczenie mają także wielkość ogrzewanej przestrzeni, szczelność, czas pracy urządzenia, pogoda oraz sposób użytkowania szklarni. Ochrona przed mrozem może wymagać innego trybu pracy niż utrzymywanie ciepła sprzyjającego wzrostowi. Nie ma jednak podstaw, by z samej nazwy celu wyliczać rachunek ani zakładać jednakowe zużycie w każdym sezonie.

Porównując dwa cele zimowe, przyjmij te same warunki zewnętrzne, rozmiar szklarni i okres użytkowania. Zmieniaj przede wszystkim wymagania uprawy i temperaturę docelową, inaczej zestawienie niewiele powie o skutkach wyboru. Do przybliżonego oszacowania wydatków potrzebujesz danych urządzenia, czasu jego faktycznej pracy i aktualnych stawek za energię. Sam czas podłączenia do zasilania nie jest czasem grzania, jeśli termostat okresowo wyłącza urządzenie. Odczyt zużytej energii jest zwykle bardziej użyteczny niż założenie, że grzejnik stale pracuje z mocą znamionową. Uwzględnij osobno doświetlanie i inne urządzenia potrzebne tylko przy aktywnej uprawie. Karta przestronnej szklarni podaje zakres powierzchni od 47 do 70 m², dlatego porównanie powinno dotyczyć konkretnego wariantu. Zapisuj przyjęte założenia: okres ogrzewania, cel temperaturowy oraz wykorzystaną taryfę. Nie przedstawiaj kosztu z jednej łagodnej doby jako kosztu typowej zimy. Jeśli budżet jest ograniczony, określ wcześniej, czy w pierwszej kolejności zmniejszysz ogrzewaną strefę, przeniesiesz część roślin, czy zrezygnujesz z ich aktywnej uprawy.

Ogrzewanie, sterowanie i wentylacja muszą pasować do celu

Przy ochronie przed mrozem urządzenie może pracować głównie wtedy, gdy temperatura zbliża się do ustalonego minimum. Przy aktywnym wzroście potrzebne może być utrzymywanie stabilniejszych warunków przez większą część doby. W obu przypadkach sprawdź w dokumentacji, do jakiego sposobu pracy i jakich warunków przeznaczono urządzenie, jakie ma parametry oraz jak współpracuje z regulatorem. Nie zakładaj, że każdy grzejnik nadaje się do pracy w wilgotnej szklarni lub do ciągłego ogrzewania.

Przy porównywaniu modeli, na przykład szklarni aluminiowej Accoya Fusion, oddziel informacje o konstrukcji od danych o dodatkowym wyposażeniu. Poproś o potwierdzenie dostępnych rozwiązań wentylacyjnych i izolacyjnych oraz ich zgodności z wybranym wariantem. Dla urządzenia grzewczego sprawdź sposób regulacji, położenie czujnika, zakres ustawień i zachowanie po przerwie w zasilaniu. Przy ochronie przed mrozem szczególnie ważne jest, czy regulator reaguje wystarczająco wcześnie względem granicy tolerancji roślin. Przy aktywnej uprawie oceń także możliwość utrzymywania warunków odpowiednich dla dnia i nocy, jeśli wymaga tego uprawa. Zwróć uwagę na sposób sygnalizowania awarii; zdalny podgląd temperatury może pomóc w kontroli, ale nie zapewnia ogrzewania podczas braku zasilania. Dobór mocy pozostaw do osobnej oceny uwzględniającej konstrukcję i warunki miejsca. Instalację elektryczną oraz dobór i montaż sprzętu spalającego paliwo skonsultuj z odpowiednim specjalistą. Wymagania producenta dotyczące bezpiecznego użytkowania urządzenia mają pierwszeństwo przed wygodą ustawienia donic czy wydzieleniem mniejszej strefy.

Zewnętrzny widok szklarni T-Model

05

Rozmiar szklarni dopasuj do liczby roślin i sposobu pracy

Porównując rozmiary, uwzględnij nie tylko powierzchnię, ale też wysokość, miejsce na donice lub grządki, przejście i dostęp do każdej rośliny. Zbyt ciasny układ utrudnia kontrolę, podlewanie i zdejmowanie osłon; zbyt duża przestrzeń może oznaczać konieczność ogrzewania większej kubatury, jeśli chcesz utrzymywać w niej jednakowe warunki. Oceniaj więc konkretny wariant i planowany układ, zamiast opierać się na ogólnej nazwie kategorii. Większa powierzchnia nie przesądza sama o zużyciu energii, ale jest jednym z parametrów, które trzeba uwzględnić.

Karta szklarni aluminiowej obejmuje warianty o powierzchni od 3,77 do 28,08 m². Przed wyborem narysuj prosty plan wnętrza z rzeczywistymi wymiarami donic, grządek i wyposażenia. Zaznacz nie tylko ich obecny rozmiar, lecz także miejsce potrzebne po rozrośnięciu się roślin, jeśli planujesz aktywną uprawę. Sprawdź dostęp do drzwi, otwieranych elementów wentylacji, czujników oraz urządzenia grzewczego z uwzględnieniem jego wymaganych odstępów. Duże donice powinny dać się wynieść bez demontażu wyposażenia, zwłaszcza jeśli przeniesienie roślin jest częścią planu awaryjnego. Przy zimowaniu sezonowym przydatne może być miejsce na tymczasowe ustawienie osłon, a przy regularnych zbiorach większego znaczenia nabiera wygodny dostęp do upraw. Uwzględnij też porządkowanie wnętrza i usuwanie wody po podlewaniu. Dwa warianty o podobnej powierzchni mogą wymagać innego rozmieszczenia roślin ze względu na proporcje i wysokość. Porównuj więc użyteczną przestrzeń dla swojego celu, zamiast wybierać wyłącznie największy model mieszczący się w ogrodzie.

Przetestuj plan, zanim nadejdą najmroźniejsze noce

Zanim oprzesz zimowanie na wybranym ustawieniu, sprawdź pomiary w kilku miejscach i zapisuj nocne minima oraz dzienne maksima. Obserwuj temperaturę zarówno podczas chłodnych nocy, jak i słonecznych dni, ponieważ ujawniają inne problemy. Zanotuj, kiedy uruchamia się ogrzewanie, czy czujnik reaguje zgodnie z oczekiwaniami i czy rośliny pozostają w warunkach właściwych dla ich fazy. Jeśli pomiar odbiega od planu, poszukaj przyczyny, zamiast bez zastanowienia zmieniać ustawienie termostatu.

Przygotuj również plan na przerwę w zasilaniu, awarię urządzenia albo nagłe pogorszenie pogody. Wybierz zawczasu miejsce, do którego można przenieść najwrażliwsze rośliny, i sprawdź, czy ich donice da się bezpiecznie przetransportować. Ustal kolejność działania, jeśli nie będzie możliwe przeniesienie wszystkich okazów. Osoba zaglądająca do szklarni podczas Twojej nieobecności powinna wiedzieć, jaki odczyt wymaga reakcji, gdzie znaleźć osłony i z kim się skontaktować w razie awarii. Nie zastępuj niesprawnego ogrzewania przypadkowym urządzeniem nieprzeznaczonym do tych warunków. Po sezonie porównaj nie tylko rachunki, lecz także efekt: czy rośliny zachowały dobrą kondycję, czy uzyskano oczekiwany wzrost oraz ile czasu zajmowała obsługa. Jeśli samo zimowanie wymagało częstych interwencji, aktywna uprawa może wymagać innego wyposażenia lub ograniczenia liczby gatunków. Jeżeli warunki były stabilne, zapiski pomogą powtórzyć sprawdzony sposób działania. Zmiana celu na kolejny sezon powinna wynikać z takich obserwacji, a nie tylko z chęci ustawienia wyższej temperatury.

Najczęstsze pytania

Czy nieogrzewana szklarnia chroni rośliny przed każdą mroźną nocą?

Nie można tego zakładać. Osłona ogranicza wpływ wiatru i opadów, a w słoneczny dzień wnętrze może się nagrzać, ale po zachodzie temperatura spada. To, jak bardzo, zależy między innymi od konstrukcji, jej szczelności, miejsca ustawienia i warunków na zewnątrz.

Czy wystarczy utrzymywać temperaturę powyżej zera, aby rośliny rosły?

Nie. Temperatura powyżej zera może wystarczyć niektórym roślinom do przetrwania, ale nie oznacza warunków sprzyjających wzrostowi. Znaczenie mają wymagania danego gatunku, światło, temperatura w dzień i w nocy, wilgotność oraz wentylacja.

Czy jeden termostat sprawdzi się przy różnych roślinach?

Może sterować ogrzewaniem wspólnej przestrzeni, jeśli wymagania roślin są zgodne. Nie wystarczy jednak ustawić go pod najbardziej ciepłolubny gatunek: taka temperatura może nie odpowiadać roślinom potrzebującym chłodnego spoczynku. Przy wyraźnie różnych potrzebach rozważ oddzielne strefy albo przeniesienie części okazów. Sprawdź też, czy czujnik mierzy temperaturę w reprezentatywnym miejscu i czy warunki przy poszczególnych donicach nie różnią się znacząco.

Gdzie mierzyć temperaturę w szklarni zimą?

Umieść czujnik na wysokości roślin, z dala od bezpośredniego słońca, grzejnika i powierzchni szklenia. Warto porównać odczyty w kilku miejscach, szczególnie tam, gdzie stoją wrażliwe okazy. Rejestracja wartości minimalnych i maksymalnych pokaże, co dzieje się nocą, a nie tylko w chwili odczytu.

Od czego zależy koszt ogrzewania szklarni zimą?

Wpływają na niego między innymi temperatura docelowa, wielkość ogrzewanej przestrzeni, straty ciepła, warunki na zewnątrz, czas pracy urządzenia i aktualna taryfa. Bez tych danych nie da się rzetelnie podać kosztu. Warto prowadzić zapis czasu pracy i zużycia energii podczas sezonu.

Zimowy cel szklarni warto określić na podstawie roślin, a nie samego ustawienia termostatu. Jeśli mają przetrwać do wiosny, sprawdź ich tolerancję na chłód i chroń potrzebne strefy. Jeśli mają rosnąć, uwzględnij również światło, wentylację i stabilność warunków. Dopiero wtedy porównuj rozmiar szklarni, udokumentowane opcje wyposażenia i wymagania urządzenia grzewczego. Rejestrowane temperatury oraz rzeczywiste zużycie energii pomogą ocenić, czy wybrany plan działa w Twoich warunkach.

45% LEPSZA CENA PRZY ZAKUPIE ONLINE
Skorzystaj z najlepszej oferty już dziś i zacznij tworzyć swój idealny ogród!
Zapytaj nas
Skontaktuj się
Telefon:
Email:
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
Nr rejestracyjny:
38944924
Adres:
Thriges Plads 6, 5000 Odense C, Denmark
Media społecznościowe
Śledź nas na Instagramie, Facebooku i Twitterze, aby dowiedzieć się o nowościach i ofertach Bloomcabin:
X
Masz pytania i chcesz, abyśmy oddzwonili?
+48
−
✖