Aby poprawić jakość treści tej witryny i dostosować ją do potrzeb użytkowników, używane są pliki cookie - w tym pliki cookie stron trzecich. Kontynuując korzystanie z tej witryny, wyrażasz zgodę na używanie plików cookie i ewentualną komunikację, gdy wprowadzisz swoje dane kontaktowe w jednym z formularzy na stronie.
Blog

Wentylatory w szklarni: cyrkulacja powietrza czy wyciąg?

Wentylatory w szklarni: cyrkulacja powietrza czy wyciąg?

Wentylacja szklarni

Silny ruch powietrza w szklarni nie zawsze oznacza, że gorące lub wilgotne powietrze jest usuwane. Wentylator cyrkulacyjny miesza powietrze wewnątrz, a wyciąg wymienia je z powietrzem zewnętrznym i potrzebuje drogi napływu. Rozróżnienie tych funkcji pomaga ustalić, gdzie urządzenie ma pracować i co sprawdzić przed porównaniem jego wydajności. Dobrym punktem wyjścia są plan obiektu oraz odczyty z kilku miejsc, a nie sam odczuwany podmuch.

Sześciokątna szklarnia w ogrodzie.

01

Cyrkulacja a wyciąg: dwie różne funkcje

Zacznij od pytania, czy powietrze ma pozostać wewnątrz szklarni, czy ją opuścić. Wentylator cyrkulacyjny wprawia w ruch powietrze znajdujące się już w obiekcie i kieruje je między strefami; nie ma za zadanie usuwać go na zewnątrz. Wentylator wyciągowy odprowadza część powietrza poza szklarnię, dlatego potrzebuje również drogi napływu z zewnątrz. Urządzenia mogą wyglądać podobnie, lecz realizują inne zadania. Na prostym szkicu oznacz pierwszą funkcję obiegiem wewnętrznym, a drugą strzałką od wlotu do wylotu. Przy zakupie nie kieruj się więc samym określeniem „wentylator do szklarni”. Sprawdź w opisie i instrukcji, do jakiego sposobu pracy przeznaczono urządzenie: czy ma przemieszczać powietrze w otwartej przestrzeni, czy odprowadzać je przez przewidziany otwór lub kanał. Samo ustawienie cyrkulatora blisko okna nie oznacza, że uzyskasz kontrolowaną wymianę powietrza. O jego działaniu decyduje cała droga przepływu, a nie tylko kierunek, w którym zwrócono wirnik.

Rozróżnienie pomaga dobrać rozwiązanie do objawu. Jeśli w jednym kącie powietrze porusza się słabo mimo otwartych wywietrzników, sprawdź, czy potrzebna jest lepsza cyrkulacja. Jeśli wnętrze nagrzewa się i trzeba wymienić jego powietrze, sam ruch wewnętrzny nie wystarczy; potrzebna jest skuteczna wentylacja przez otwory lub wyciąg z zapewnionym napływem. Z kolei wyciąg nie gwarantuje równomiernego ruchu przy każdej grządce. W większym lub podzielonym wnętrzu oba typy mogą się uzupełniać, ale każdy ma osobny cel. Ruch roślin przy urządzeniu nie dowodzi jeszcze, że cała szklarnia jest przewietrzana.

Co zmienia cyrkulacja powietrza w szklarni

Cyrkulator pomaga rozprowadzić powietrze między miejscami, w których jego ruch jest różny. Może ograniczyć zastój za stołami, gęstymi nasadzeniami lub innymi przeszkodami oraz zmniejszyć różnice między strefą przy dachu a poziomem roślin. Celem nie musi być silny podmuch: ważniejszy jest ruch obejmujący potrzebną część wnętrza. Urządzenie skierowane wyłącznie na przejście może poruszać liśćmi przy ścieżce, a nie docierać do środka zwartej uprawy. Dlatego obserwuj strumień również za przeszkodami i na wysokości roślin. Wymieszanie powietrza może przy tym podnieść temperaturę w chłodniejszym punkcie, choć w cieplejszym ją obniży. Nie jest to sprzeczność, lecz skutek przeniesienia ciepła między strefami. Oceniając cyrkulację, szukaj zatem bardziej równomiernych warunków, a nie wyłącznie spadku wskazania jednego termometru. Powietrze między liśćmi może też zachowywać się inaczej niż w pustym przejściu. Jeżeli rośliny tworzą zwartą osłonę, wyraźny podmuch nad nimi nie potwierdza jeszcze ruchu w ich dolnych partiach.

Cyrkulacja nie oznacza jednak wymiany powietrza ani osuszania. Wilgoć pozostaje wewnątrz, choć jej rozkład może się zmienić; wilgotność względna zależy także od temperatury. Jeśli mierzysz warunki w kilku strefach, umieść mierniki w porównywalnych miejscach i nie wystawiaj ich bezpośrednio na strumień wentylatora. Przy planowaniu obiegu znaczenie ma także rozmiar obiektu: aluminiowe szklarnie Bloomcabin obejmują warianty od 3,77 do 28,08 m². Sama powierzchnia nie pokazuje jednak, jak długa będzie droga powietrza ani ile przeszkód znajdzie się wewnątrz.

02

Kiedy potrzebna jest wymiana powietrza

Wentylator wyciągowy rozważ wtedy, gdy celem jest usunięcie części powietrza ze szklarni, na przykład przy utrzymującym się nagrzaniu lub nadmiarze wilgoci. Zwróć uwagę, gdzie i kiedy pojawia się problem: ciepło może gromadzić się pod dachem, a wilgotność może różnić się między strefą roślin i przejściem. Pojedynczy odczyt nie zawsze wystarcza, by wskazać przyczynę. Zapis kilku pomiarów pozwala zobaczyć, czy sytuacja powtarza się o podobnej porze i w tych samych miejscach.

Skuteczność wymiany zależy również od powietrza, które napływa z zewnątrz. Gdy jest ono równie gorące jak wewnątrz, wyciąg nie zapewni chłodzenia porównywalnego z dopływem wyraźnie chłodniejszego powietrza. Sama wymiana nie jest też sposobem na schłodzenie wnętrza poniżej temperatury powietrza napływającego. W przypadku wilgoci nie porównuj wyłącznie procentowych wskazań wilgotności względnej przy różnych temperaturach. Chłodniejsze powietrze o wyższej wilgotności względnej może zawierać mniej pary wodnej niż cieplejsze o niższym wskazaniu. Do dokładniejszej oceny przydają się dane o zawartości pary wodnej lub punkcie rosy, uzyskane z odpowiedniego miernika bądź narzędzia obliczeniowego. Zanotuj więc temperaturę i wilgotność w szklarni oraz na zewnątrz, a także położenie okien i drzwi podczas pomiaru. Dla skali porównania Przestronna szklarnia Bloomcabin występuje w wariantach od 47 do 70 m², lecz metraż nie wskazuje sam w sobie potrzebnej wydajności. Liczą się także wysokość, układ wnętrza, otwory i przeszkody. Wysoki odczyt temperatury nie przesądza zatem, że wystarczy kupić mocniejszy wyciąg.

Wyciąg wymaga drogi napływu

Wyciąg usuwa powietrze, ale jego miejsce musi zająć powietrze napływające z zewnątrz. Jeśli wlot jest zamknięty, zasłonięty albo znajduje się w miejscu, które nie prowadzi strumienia przez uprawę, przepływ może być słaby lub ominąć część wnętrza. Zaznacz więc na planie osobno wlot i wylot, a następnie poprowadź strzałkę przez strefę roślin. Nie zakładaj, że przypadkowa szczelina lub uchylone drzwi zapewnią właściwą trasę w każdych warunkach.

Uważaj na krótki obieg: gdy wlot i wyciąg są blisko siebie, część powietrza może przechodzić między nimi bez przewietrzenia dalszej części szklarni. Uwzględnij też półki, stoły, przegrody i gęste nasadzenia. Przy analizie szklarni przyściennej Bloomcabin rozrysuj położenie otworów dla konkretnego wariantu, zamiast zakładać je na podstawie samej nazwy modelu. Istotne jest to, gdzie rzeczywiście znajdują się dostępne wloty i wyloty oraz jak przebiega między nimi droga przez wnętrze. Oceniaj układ w takim stanie, w jakim zwykle go używasz. Jeżeli napływ zależy od otwartych drzwi, ich zamknięcie podczas nieobecności zmieni warunki pracy wyciągu. Podobnie siatka, żaluzja lub osłona we wlocie może ograniczać przepływ; jej wpływ trzeba uwzględnić przy doborze urządzenia. Nie traktuj powierzchni całego okna jako równej wolnemu przekrojowi przepływu po zamontowaniu wszystkich osłon. Wlot powinien pozostawać dostępny również po ustawieniu donic i wyposażenia, a nie tylko w pustej szklarni.

Widok sześciokątnej szklarni.

03

Plan przepływu powietrza przed montażem

Przygotuj rzut szklarni z góry i nanieś na nim rośliny, stoły, półki, przegrody, drzwi oraz istniejące otwory wentylacyjne. Następnie zaznacz osobno planowane miejsce cyrkulatora, wlot powietrza i wyciąg. Strzałki powinny pokazywać, czy powietrze ma krążyć w środku, czy przepływać od wlotu przez uprawę do wylotu. Dla czytelności użyj dwóch kolorów: jednego dla obiegu wewnętrznego, drugiego dla wymiany z otoczeniem. W prostym, wydłużonym wnętrzu schemat wymiany może przedstawiać drogę od wlotu na jednym końcu do wyciągu na drugim. To przykład do sprawdzenia, a nie gotowy projekt pasujący do każdej konstrukcji. Jeżeli strzałka na rysunku przechodzi przez pełną przegrodę, układ wymaga ponownej analizy. Dodaj także prosty widok z boku, aby pokazać różnicę wysokości między otworami, koronami roślin i urządzeniami. Sam rzut z góry może ukrywać przeszkodę pod dachem albo prześwit pod stołem. Zaznacz punkty pomiarowe i odróżnij trasę planowaną od ruchu potwierdzonego obserwacją.

Przepływ można wstępnie obserwować w kilku punktach, używając lekkiego paska papieru, który pokaże kierunek ruchu. Trzymaj go z dala od wirnika i otworów urządzenia, aby nie został wciągnięty. To orientacyjna wskazówka, a nie pomiar prędkości czy wydajności wentylatora. Zapisz, które okna były otwarte i które urządzenia pracowały; zdjęcie układu otworów może pomóc porównać późniejsze obserwacje. Przy przeglądaniu różnych konstrukcji, w tym szklarni T-Model Oranżeria, korzystaj z rzutu konkretnego wariantu, a nie z samej nazwy. Rozmieszczenie wyposażenia trzeba ocenić na rzeczywistym planie.

Rozmieszczenie wentylatorów cyrkulacyjnych

Cyrkulator powinien kierować ruch w stronę stref, które chcesz objąć obiegiem, a nie tylko poruszać powietrze tuż przy urządzeniu. Sprawdź, czy strumień dociera do poziomu roślin i nie kończy się na pełnej półce lub gęstej ścianie liści. W dłuższym wnętrzu przeanalizuj, czy ruch obejmuje jego całą długość, czy skupia się w jednym miejscu. Ostateczne położenie zależy od rzutu, wyposażenia i zaleceń producenta urządzenia; nie ma jednego układu odpowiedniego dla każdej szklarni.

Unikaj kierowania silnego podmuchu stale na tę samą grupę roślin. Obserwuj, czy strumień nie omija strefy uprawy i czy w narożnikach nie pozostają obszary o słabym ruchu. Zmiana kierunku lub miejsca może przynieść więcej niż samo zwiększenie mocy, ale każdą korektę oceniaj w konkretnym wnętrzu. Przy kilku cyrkulatorach sprawdź, czy ich strumienie wspierają zamierzony obieg, czy zderzają się w jednym miejscu, pozostawiając dalsze fragmenty bez wyraźnego ruchu. Nie zakładaj, że większa liczba urządzeń automatycznie poprawi rozprowadzenie powietrza. Uwzględnij również wzrost upraw: niskie sadzonki i dorosłe rośliny tworzą zupełnie inne przeszkody. Plan, który działał na początku sezonu, może wymagać korekty po wypełnieniu przestrzeni liśćmi. Wysokość ustawienia i kierunek strumienia oceniaj więc względem aktualnej uprawy, zachowując warunki użytkowania przewidziane w instrukcji. Również przy porównywaniu szklarni w kształcie piramidy nie przenoś automatycznie układu z innego modelu: ustawienie powinno wynikać z rzeczywistej przestrzeni, otworów i przeszkód.

04

Gdzie umieścić wentylator wyciągowy

Ciepłe powietrze często gromadzi się wyżej, dlatego górna część szklarni bywa brana pod uwagę przy planowaniu wyciągu. Sama wysokość nie wystarczy jednak, by zapewnić przepływ przez cały obiekt: równie ważne są położenie wlotu i droga między otworami. Jeśli powietrze z wyciągu może wracać do pobliskiego wlotu, część wymiany ominie wnętrze. Zanim wybierzesz miejsce, sprawdź istniejące okna, wywietrzniki i przeszkody oraz kieruj się instrukcją urządzenia i dokumentacją szklarni.

Wyciąg może współpracować z naturalnymi otworami wentylacyjnymi, ale ich wzajemne położenie i sposób działania trzeba ocenić razem. Otwarte okno blisko wyciągu może stać się najłatwiejszą drogą napływu, nawet jeśli plan zakładał pobór powietrza z przeciwnego końca szklarni. Uwzględnij więc nie tylko wybrany wlot, lecz wszystkie otwory używane jednocześnie. Na planie otoczenia zaznacz również przeszkody przy zewnętrznym wylocie oraz pobliskie miejsca, przez które powietrze mogłoby wracać do środka. Miejsce pracy urządzenia powinno umożliwiać dostęp do kontroli i czyszczenia zgodnie z instrukcją, bez konieczności przesuwania całej uprawy. Nie zakładaj jednak, że dowolny element konstrukcji jest odpowiednim punktem mocowania. Wybierając konkretny wariant, na przykład szklarnię Bloomcabin Prestige, oprzyj plan na dokumentacji tego wariantu i instrukcji wentylatora. Potwierdź, czy przewidziano zgodny sposób montażu, zanim zamówisz urządzenie lub elementy łączące. Jeśli sposób mocowania lub wymagania instalacyjne są niejasne, skonsultuj je z odpowiednim specjalistą.

Jak dobrać wydajność bez zgadywania

Nie dobieraj wentylatora wyłącznie do powierzchni szklarni ani na podstawie tego, jak silny wydaje się podmuch przy urządzeniu. Znaczenie mają również wysokość i kształt wnętrza, rozmieszczenie roślin, przegrody oraz wielkość i położenie otworów. W danych technicznych rozróżnij pobór mocy, podawany w watach, od wydajności przepływu, zwykle wyrażanej w m³/h. Większy pobór mocy nie jest sam w sobie dowodem większego przepływu w twojej konfiguracji. Sprawdź, w jakich warunkach producent określił wydajność: wartość dla swobodnego przepływu nie musi odpowiadać pracy z osłoną, żaluzją lub kanałem. Jeżeli dokumentacja zawiera charakterystykę pracy przy różnym oporze przepływu, jest ona przydatna osobie dobierającej wyciąg do konkretnego układu. W przypadku cyrkulatora istotne są też kierunek i zasięg strumienia, o ile producent je udokumentował. Dwa urządzenia o podobnej wydajności katalogowej nie muszą obejmować ruchem tych samych stref. Bez danych nie przypisuj im zatem takiego samego zastosowania ani nie zastępuj doboru uniwersalnym przelicznikiem opartym wyłącznie na metrażu.

Porównując warianty, w tym szklarnię aluminiową Accoya Fusion, zanotuj parametry dotyczące konkretnej konfiguracji, zamiast przenosić je z innego modelu. Sprawdź w dokumentacji konstrukcji, jakie rozwiązania montażowe są dopuszczone, a w instrukcji wentylatora — jego wymagania i warunki pracy. Warto uwzględnić także możliwość sterowania oraz to, czy urządzenie jest przeznaczone do środowiska, w którym będzie działać. Dobór i podłączenie instalacji elektrycznej w wilgotnym otoczeniu pozostaw osobie z odpowiednimi kwalifikacjami; nie opieraj decyzji na samym metrażu.

Klasyczna szklarnia aluminiowa.

05

Jak rozpoznać martwe strefy i sprawdzić przepływ

Wybierz kilka stałych punktów pomiarowych: przy roślinach, w miejscu oddalonym od wentylatora oraz, jeśli to istotne, pod dachem. Umieść mierniki tak, by nie znajdowały się bezpośrednio w strumieniu powietrza ani w pełnym słońcu. Przed porównaniem różnych miejsc sprawdź przez pewien czas wskazania mierników ustawionych obok siebie. W ten sposób łatwiej zauważysz, czy część różnicy wynika z samych urządzeń. Zapisuj godzinę, temperaturę, wilgotność, położenie otworów i tryb pracy wentylatorów. Dodaj krótką uwagę o słońcu i wietrze: nagłe zachmurzenie może obniżyć temperaturę niezależnie od wprowadzonej zmiany. Jeżeli warunki pozwalają na porównanie trybów pracy, nie oceniaj wyniku natychmiast po przełączeniu. Uwzględnij czas reakcji czujników i zmiany warunków we wnętrzu. Porównanie cyrkulacji włączonej i wyłączonej pokazuje przede wszystkim jej wpływ na różnice między strefami; ocena wyciągu wymaga również odniesienia do warunków zewnętrznych. Dopiero seria takich zapisów pozwala odróżnić pojedynczy skok temperatury od powtarzającego się problemu w konkretnym miejscu.

Jeśli ruch przy wentylatorze jest wyraźny, a za gęstymi roślinami nadal panuje zastój, sprawdź, czy strumień nie jest blokowany lub kierowany poza uprawę. Przy wyciągu zweryfikuj, czy wlot jest otwarty i czy droga napływu nie kończy się tuż przy wylocie. Uwzględnij też rzeczywiste wyposażenie wnętrza: w szklarniach Accoya Fusion z miejscem do przechowywania zaplanuj przepływ na podstawie rozmieszczenia elementów w wybranym wariancie. Notuj zmiany pojedynczo, żeby wiedzieć, która korekta wpłynęła na odczyty.

Łączenie urządzeń i sterowanie ich pracą

Cyrkulator i wyciąg mogą pracować razem, jeśli potrzebujesz zarówno ruchu powietrza wewnątrz, jak i jego wymiany z otoczeniem. Nie oznacza to jednak, że oba urządzenia muszą działać bez przerwy w tym samym trybie. Cyrkulator może poprawiać rozkład powietrza, podczas gdy wyciąg uruchamia się wtedy, gdy potrzebna jest wymiana i dostępny jest napływ. Oddzielne potraktowanie tych zadań ułatwia ocenę, czy problem dotyczy zastoju, czy warunków w całej szklarni.

Jeśli używasz termostatu, higrostatu lub sterowania czasowego, sprawdź w instrukcji, jakie warunki i sposób działania przewidziano dla urządzenia. Umiejscowienie czujnika ma znaczenie: odczyt przy wylocie lub bezpośrednio przy wentylatorze może nie opisywać sytuacji przy roślinach. Wybierz miejsce reprezentujące strefę, którą chcesz kontrolować, z uwzględnieniem zaleceń producenta czujnika. Termostat reaguje na temperaturę, ale sam nie rozpoznaje, czy otwarto drogę napływu. Higrostat mierzący wilgotność wewnętrzną nie porównuje automatycznie zawartości wilgoci z warunkami zewnętrznymi, chyba że dany system ma taką funkcję. Nie przypisuj więc prostemu sterownikowi możliwości, których nie potwierdza dokumentacja. Sprawdź również opisane zachowanie po przerwie w zasilaniu i to, czy wymagane ustawienia zostają zachowane. Harmonogram czasowy może porządkować pracę, lecz nie zastępuje reakcji na zmienną pogodę. Zamiast szukać jednego programu na cały sezon, określ osobno cel cyrkulacji i cel wyciągu, a później sprawdzaj w zapisach pomiarowych, czy sterowanie rzeczywiście je realizuje.

Najczęściej zadawane pytania

Czy wentylator cyrkulacyjny obniża temperaturę w szklarni?

Sam nie usuwa ciepłego powietrza na zewnątrz. Może rozprowadzić je po wnętrzu i ograniczyć różnice między strefami, ale do wymiany powietrza potrzebny jest wyciąg lub inna droga wentylacji. Efekt chłodzenia zależy też od warunków na zewnątrz i napływającego powietrza.

Czy wentylator wyciągowy wystarczy bez dodatkowego cyrkulatora?

Może wystarczyć do wymiany powietrza, jeśli ma zapewniony napływ i właściwą drogę przepływu przez szklarnię. Nie gwarantuje jednak równomiernego ruchu przy każdej grządce. Cyrkulator warto rozważyć, gdy pomiary lub obserwacje wskazują na zastój w konkretnych strefach.

Gdzie najlepiej umieścić wyciąg?

Ciepłe powietrze często gromadzi się wyżej, dlatego górna część szklarni bywa brana pod uwagę. Ostateczne miejsce zależy jednak od konstrukcji, istniejących otworów i instrukcji urządzenia. Zaplanuj wlot tak, aby powietrze przepływało przez wnętrze, a nie od razu z niego wypływało.

Czy cyrkulator osusza powietrze?

Nie usuwa pary wodnej ze szklarni. Miesza powietrze, a wyciąg może odprowadzać wilgoć tylko w ramach wymiany z powietrzem zewnętrznym, jeśli warunki napływu temu sprzyjają. Odczyt wilgotności względnej zmienia się też wraz z temperaturą.

Jak sprawdzić, czy przepływ obejmuje całą szklarnię?

Porównuj temperaturę i wilgotność w kilku stałych punktach, zapisując także położenie otworów i tryb pracy urządzeń. Lekki pasek papieru może orientacyjnie wskazać kierunek ruchu, ale nie mierzy wydajności. Sprawdź również, czy strumień nie omija stref zasłoniętych przez rośliny lub wyposażenie.

Najpierw określ, czy problemem jest zastój przy roślinach, czy potrzeba wymiany powietrza w całej szklarni. Rozrysuj osobno obieg cyrkulacyjny i trasę od wlotu do wyciągu, uwzględniając rzeczywiste otwory oraz przeszkody. Pomiary w stałych punktach pokażą, czy wybrany układ obejmuje potrzebne strefy. Dobry efekt to nie najsilniejszy podmuch przy urządzeniu, lecz przepływ, który spełnia zaplanowane zadanie.

45% LEPSZA CENA PRZY ZAKUPIE ONLINE
Skorzystaj z najlepszej oferty już dziś i zacznij tworzyć swój idealny ogród!
Zapytaj nas
Skontaktuj się
Telefon:
Email:
Ten adres pocztowy jest chroniony przed spamowaniem. Aby go zobaczyć, konieczne jest włączenie w przeglądarce obsługi JavaScript.
Nr rejestracyjny:
38944924
Adres:
Thriges Plads 6, 5000 Odense C, Denmark
Media społecznościowe
Śledź nas na Instagramie, Facebooku i Twitterze, aby dowiedzieć się o nowościach i ofertach Bloomcabin:
X
Masz pytania i chcesz, abyśmy oddzwonili?
+48
−
✖