Een sauna kiezen voor lange mensen: hoofdruimte en bankmaten
Koopgids voor sauna’s
Wie lang is, merkt in een sauna vaak pas bij het zitten waar ruimte ontbreekt: de buitenkant kan hoog lijken, terwijl de bovenbank dicht bij het dak ligt of de knieën weinig plaats hebben. Kijk daarom niet alleen naar lichaamslengte, buitenafmetingen of een opgegeven oppervlakte. De relevante maten zijn de vrije hoogte boven uw hoofd op de zitplaats, de bankhoogte en de ruimte voor voeten en benen. Bij een gebogen tonwand hangt die hoofdruimte bovendien af van de plek waar u zit. Deze gids helpt u precies die afmetingen op te vragen en onderling te vergelijken.
Maten om vóór aankoop na te vragen 1
Buitenhoogte alleen zegt niet hoeveel hoofdruimte u hebt
Een buitenhoogte beschrijft de sauna aan de buitenzijde; ze zegt niet hoeveel ruimte er binnen overblijft. Tussen buiten- en binnenmaat zitten de wanden en dakopbouw, en de zitbank staat hoger dan de vloer. Daardoor kan een grote totale buitenhoogte boven een hoge bank toch minder hoofdruimte opleveren dan u verwacht. Ook een fiche met binnenhoogte is pas bruikbaar als duidelijk is hoe die is gemeten: van de vloer tot de binnenzijde van het dak, of vanaf een ander referentiepunt? Die maten zijn niet automatisch gelijk aan de vrije ruimte boven een zittend hoofd.
Vraag daarom naar verschillende maten in plaats van één algemene hoogte. U wilt weten hoe hoog de binnenruimte is, hoe hoog het zitvlak boven de vloer ligt en hoeveel verticale ruimte er tussen dat zitvlak en het dak zit op de plek waar u wilt zitten. De productfiche van de thermohouten sauna S-140 in tonvorm vermeldt bijvoorbeeld 1,93 m². Zo’n oppervlaktegegeven vertelt niet hoe hoog de bank staat of hoeveel ruimte er boven uw hoofd overblijft. Houd oppervlakte en zitruimte dus apart in uw vergelijking.
Meet de vrije hoogte in uw normale zithouding
Uw lengte wanneer u rechtstaat is geen betrouwbare maat voor de ruimte die u zittend nodig hebt. Meet de afstand tussen de bovenkant van een stevig zitvlak en uw kruin terwijl u rechtop zit zoals u dat in een sauna gewoonlijk zou doen. Laat iemand anders meten, zodat u uw hoofd niet ongemerkt kantelt. Noteer de houding en de hoogte van de stoel of bank waarop u zat. Meet zowel rechtop als in uw gewone ontspannen houding en houd die resultaten apart. Kies niet alleen de kleinste uitkomst omdat die beter bij een model past: u wilt ook rechtop kunnen zitten zonder uw hoofd te moeten buigen. Maak bovendien onderscheid tussen de ruimte die uw lichaam inneemt en de resterende ruimte boven uw kruin. Als de afstand van bank tot dak precies overeenkomt met uw zittende hoogte, is er op die plek geen vrije ruimte boven uw hoofd.
Leg die persoonlijke maat naast de vrije afstand tussen de bovenkant van de saunabank en de binnenkant van het dak, op dezelfde zitplaats. Het gaat niet om een maat vanaf de vloer of het hoogste punt van het dak, maar om de plek boven uw hoofd. Voor de thermohouten tonsauna HC-150 wordt 2,97 m² vermeld; die oppervlakte vervangt de maat tussen bank en dak niet. Vraag die afstand op in een tekening en controleer of de bank in de tekening op dezelfde hoogte staat als in de uitvoering die u overweegt.
Maten om vóór aankoop na te vragen 2
De zitbank beïnvloedt uw hoofdruimte én beenstand
De hoogte van de bank verandert tegelijk uw beenhouding en de ruimte boven uw hoofd. Op een hogere bank komt uw hoofd dichter bij het dak en staan uw knieën mogelijk anders dan op een lagere zitplaats. Staat de bank laag, dan kan er boven uw hoofd meer ruimte zijn, terwijl uw knieën hoger komen of uw voeten anders steunen. Er is dus niet één bankhoogte die voor iedereen past. Let op uw eigen houding: kunt u ontspannen zitten, blijven uw voeten op de gekozen steun en hebt u voldoende ruimte boven uw hoofd?
Controleer ook welke zitbank in de opgegeven maten is opgenomen. Als er een los zitkussen of een andere bankconfiguratie wordt voorzien, kan dat uw uiteindelijke zitpositie veranderen; ga na of die onderdelen bij de uitvoering horen. Noteer bij de tonsauna HC-225 bijvoorbeeld niet alleen de binnenhoogte, maar ook de hoogte van het zitvlak en de plek waar die maat is genomen. Alleen wanneer de maten naar dezelfde uitvoering verwijzen, kunt u inschatten hoeveel ruimte er werkelijk overblijft boven uw hoofd en voor uw benen.
Bij gebogen wanden is de zitplek bepalend
Bij een tonvormige sauna loopt het dak gebogen. De vrije hoogte verschilt daardoor over de breedte: bij een symmetrische boog ligt het hoogste punt doorgaans op de middellijn en daalt het dak naar de zijkanten. Een maat aan de middellijn kan dus ruim lijken, terwijl de bank of een deel van de zitplaats verder onder de boog ligt. De buitenvorm of een foto laat niet zien hoeveel hoofdruimte er op die concrete plek is. Vraag daarom om een dwarsdoorsnede, niet alleen om een bovenaanzicht of een totale hoogte.
Zoek op de doorsnede de bank en uw gebruikelijke zitpositie. Trek vanaf de bovenkant van de bank denkbeeldig een verticale lijn naar het dak en controleer daar de binnenmaat. Kijk ook of u op de beoogde plaats iets naar voren of opzij kunt zitten zonder dat het dak veel lager wordt. Bij de barrelsauna N-210 is vooral van belang waar de bank onder de boog zit; dat kunt u niet uit de modelnaam afleiden. Laat daarom de positie van de bank én de relevante binnenmaten op dezelfde doorsnede aanduiden.
Maten om vóór aankoop na te vragen 3
Beenruimte en steun voor uw voeten
Voor de beenruimte telt vooral waar uw benen terechtkomen wanneer u zit. Bekijk de hoogte van het zitvlak samen met de vloer, een lagere bank of een voetsteun waarop uw voeten kunnen rusten. Beoordeel niet alleen of uw voeten de steun bereiken, maar ook of u ze op een voor u prettige plek kunt neerzetten. Kunt u beide voeten naast elkaar plaatsen, of moet u ze schuin houden? Is er ruimte om één voet iets naar voren te schuiven zonder de doorgang te blokkeren? Kijk tegelijk waar uw knieën uitkomen ten opzichte van een tegenoverliggende bank. Zo maakt u onderscheid tussen voldoende steun onder uw voeten en voldoende vrije ruimte vóór uw benen. Een zithouding die alleen past als u uw voeten voortdurend onder de bank trekt, is niet dezelfde als de ontspannen houding die u vooraf hebt gemeten.
Vraag naar de hoogte van elke bank vanaf de binnenvloer en naar de ruimte tussen de zitplaats en de plek waar uw voeten kunnen rusten. Ga na of een eventuele voetsteun of lagere bank deel uitmaakt van de uitvoering; neem niet aan dat een accessoire inbegrepen is. De tonsauna N-250 wordt vermeld met een oppervlakte van 5,27 m², maar die waarde geeft geen bankhoogte of beenruimte aan. Vergelijk de zitmaten apart, zodat u weet of uw houding past in de configuratie die u daadwerkelijk bekijkt.
Meet zitdiepte en bruikbare banklengte
De zitdiepte en de banklengte beschrijven verschillende richtingen. De diepte loopt van de achterkant van de zitplaats tot de voorrand en bepaalt mede waar uw dijen en knieën uitkomen. De lengte loopt langs de bank en zegt hoeveel bruikbare zitruimte er in die richting is. Voor een lang persoon is extra banklengte niet automatisch extra ruimte vóór de knieën. Bekijk daarom ook de ruimte voor de bank en de plaats waar uw voeten kunnen staan. Meet de zitmaten van de bank zelf, niet alleen de lengte of breedte van de saunaruimte. Vraag bij de zitdiepte of de opgegeven maat het hele bankblad betreft of de ruimte vóór een eventuele rugleuning. Controleer bij de banklengte of u die volledige lengte als zitplaats kunt gebruiken. Het gaat hier om ruimte om zittend uw houding te veranderen; een lange bank is op zichzelf nog geen bewijs dat u er comfortabel kunt liggen.
Een tekening moet tonen welk deel van het zitvlak werkelijk bruikbaar is en hoe de bank in de ruimte ligt. Kijk of de plek met de meeste hoofdruimte ook genoeg plaats biedt voor uw benen; die twee voorwaarden moeten samenvallen. De productfiche van de tonsauna LC-260 vermeldt 5,12 m², maar zo’n oppervlaktemaat vertelt niet hoe diep of lang de zitbank is. Noteer daarom de zitdiepte, bruikbare banklengte en vrije ruimte vóór de bank als aparte gegevens. Zo vermijdt u dat een ruime totaalmaat een tekort aan beenruimte verbergt.
Maten om vóór aankoop na te vragen 4
Deuropening en doorgang naar de zitbank
Hoofdruimte boven de bank is niet de enige maat die u tijdens het gebruik merkt. Controleer ook de vrije hoogte en breedte van de deuropening en bekijk hoe u vanaf de ingang bij de zitplaats komt. Een lange persoon kan bij het binnenstappen een andere houding aannemen dan bij het zitten; een maat van vloer tot dak geeft daar geen informatie over. Denk ook na over de overgang van de deuropening naar de bank: is er plaats om te draaien en uw benen neer te zetten zonder dat u tegen een ander onderdeel botst? Volg op de plattegrond de beweging van binnenstappen, draaien en gaan zitten. Kijk daarna op de doorsnede waar u tijdens die beweging rechtstaat en waar u gaat zitten. Zo beoordeelt u niet alleen de uiteindelijke zitpositie, maar ook de bereikbaarheid ervan. Maak daarbij onderscheid tussen kort bukken bij de ingang en voortdurend gebogen moeten blijven in de ruimte vóór de bank.
Vraag of de tekening de vrije opening van de deur en de positie van de zitbanken weergeeft. Een opgegeven oppervlakte bewijst niet dat de doorgang hoog genoeg is of dat u vlot bij de bank geraakt. Bij de tonsauna HCF-300 wordt 6,89 m² vermeld; dat cijfer geeft op zichzelf geen informatie over de deurhoogte of de route naar de zitplaats. Laat de relevante openingen en de binnenindeling dus apart bevestigen voor de uitvoering die u vergelijkt.
Een plattegrond en dwarsdoorsnede met binnenmaten
Een productfoto kan de vorm tonen, maar geen bruikbare maatvoering vervangen. Vraag een tekening van de binnenruimte met de banken ingetekend, zowel in bovenaanzicht als in dwarsdoorsnede. Op de doorsnede moeten de binnenhoogte, de hoogte van de zitbank en de afstand van bank tot dak op de zitplaats terug te vinden zijn. Op het bovenaanzicht kunt u de banklengte, zitdiepte, deuropening en ruimte vóór de bank vergelijken. Controleer telkens of de maten de binnenzijde betreffen en vanaf welk oppervlak ze zijn genomen. Laat ook aanduiden waar de dwarsdoorsnede door de sauna loopt, zodat u weet bij welke bank of zitplaats ze hoort. Een maatlijn moet duidelijk maken welke twee punten de vermelde afstand begrenzen; zonder die informatie kunt u twee gelijknamige hoogtematen verkeerd vergelijken.
Vraag ook of de getoonde bank en eventuele lagere zitplaatsen overeenkomen met de configuratie die u bekijkt. De productinformatie van de tonsauna LCF-300 vermeldt 6,89 m², net als die van de eerder genoemde HCF-300. Gelijke oppervlaktematen bewijzen niet dat de banken of hoofdruimte gelijk zijn. Gebruik bij elk model dezelfde referentiepunten en vraag ontbrekende maten op bij de verkoper of fabrikant. Als er geen tekening met zitbank beschikbaar is, kunt u de geschiktheid voor uw zithouding niet uit een algemene hoogte afleiden.
Maten om vóór aankoop na te vragen 5
Vergelijk tekeningen met een persoonlijke meetfiche
Bundel uw persoonlijke metingen in één fiche, zodat u ze niet telkens opnieuw uit het geheugen moet vergelijken. Noteer uw hoogte van zitvlak tot kruin, de houding waarin u hebt gemeten en de plek waar uw voeten en knieën uitkomen. Zet een eenvoudige schets naast de cijfers: een zijaanzicht voor uw zithouding en een bovenaanzicht voor de ruimte vóór uw benen. Vermeld ook of u met uw rug tegen een leuning zat of iets naar voren. Die houding moet overeenkomen met de zitpositie die u op de saunatekening beoordeelt. Gebruik de fiche als hulpmiddel om gerichte vragen te stellen, niet als bewijs dat een model past. Zo kunt u precies aangeven of u nog een hoogte boven de bank, een afstand vóór de knieën of een maat voor de voetsteun mist.
Maak voor elk model dezelfde vergelijkingsfiche. Noteer de vrije hoogte boven de bank, de hoogte van het zitvlak, zitdiepte, bruikbare banklengte, beenruimte en vrije deuropening. Schrijf bij elke waarde waar ze gemeten is en op welke bankconfiguratie ze betrekking heeft. Houd bevestigde maten, ontbrekende gegevens en schattingen uit afbeeldingen duidelijk uit elkaar; neem een geschatte maat niet als vaststaand gegeven over. Gebruik dezelfde eenheid voor alle modellen, zodat u centimeters en millimeters niet door elkaar haalt. Als meerdere personen de sauna gebruiken, voeg dan hun persoonlijke zitmaten afzonderlijk toe. Een gemiddelde lichaamslengte zegt niet of de langste gebruiker rechtop kan zitten. Let ook op verschillen in zithouding: twee personen van dezelfde lengte hoeven niet dezelfde ruimte boven de bank of vóór de knieën nodig te hebben.
Welke maten zijn voor u doorslaggevend?
Bepaal welke voorwaarden uw zithouding nodig heeft en bekijk of ze op dezelfde plek samenkomen. Voldoende ruimte boven uw hoofd helpt weinig als u daar uw knieën niet kwijt kunt; beenruimte is op haar beurt geen oplossing wanneer de bank onder een lage zijkant van de boog staat. Als alleen de middellijn genoeg hoofdruimte biedt, moet de zitplaats daar ook werkelijk liggen en bruikbaar zijn. Controleer daarom de doorsnede en het bovenaanzicht samen, in plaats van één gunstige maat los te beoordelen. Maak in uw vergelijking onderscheid tussen noodzakelijke ruimte en voorkeuren. Rechtop kunnen zitten kan voor u onmisbaar zijn, terwijl extra banklengte vooral prettig is om van houding te wisselen. Zo ziet u welke ontbrekende of ongunstige maat werkelijk bepalend is voor uw keuze.
Vergelijk uiteindelijk de zitplaatsen die u daadwerkelijk wilt gebruiken, niet alleen de modellen als geheel. Heeft een sauna één plek die bij uw lengte past, bekijk dan of die plek beschikbaar blijft wanneer de andere gebruikers erbij zitten. Wilt u tussen banken kunnen wisselen, beoordeel dan iedere beoogde zitplaats afzonderlijk. Noteer bij een model met verschillende bankconfiguraties welke uitvoering u hebt vergeleken; een gunstige maat uit de ene opstelling mag niet ongemerkt in de beoordeling van een andere terechtkomen. Een ontbrekende maat blijft onbekend, ook wanneer het totaalbeeld ruim oogt. Uw uiteindelijke keuze steunt zo op een samenhangende zitplek met voldoende hoofd- en beenruimte, in plaats van op de grootste buitenhoogte of oppervlakte.
Veelgestelde vragen
Is mijn lichaamslengte genoeg om te bepalen of een sauna past?
Nee. Uw lichaamslengte vertelt niet hoeveel ruimte er boven uw hoofd is wanneer u zit. Meet ook de afstand van het zitvlak tot uw kruin in uw gewone zithouding en vergelijk die met de vrije hoogte boven de zitbank. De hoogte van de bank en de vorm van het dak beïnvloeden die ruimte.
Volstaat een grote buitenhoogte?
Nee. De buitenhoogte is niet hetzelfde als de bruikbare binnenhoogte, en zelfs de binnenhoogte van vloer tot dak zegt niet automatisch hoeveel ruimte er boven een zittend hoofd is. Vraag hoe de maat is gemeten en laat de zitbank op de doorsnede aanduiden.
Geeft de hoogte op de middellijn van een tonsauna mijn hoofdruimte aan?
Niet noodzakelijk. Bij een gebogen dak verandert de vrije hoogte naargelang de plek. De maat op het hoogste punt kan daarom afwijken van de ruimte boven een bank die dichter bij de zijkant staat. Controleer de dwarsdoorsnede met de bank en de zitplaats ingetekend.
Welke bankmaten zijn belangrijk voor mijn benen?
Bekijk de hoogte van het zitvlak, de zitdiepte, de bruikbare lengte en de ruimte vóór de bank. Ga na waar uw knieën uitkomen en of uw voeten op de vloer, een lagere bank of een voetsteun kunnen rusten. De totale oppervlakte van de sauna geeft die informatie niet.
Wat als een productfiche alleen de oppervlakte vermeldt?
Gebruik de oppervlakte niet om hoofdruimte, bankmaten of beenruimte af te leiden. Vraag een plattegrond en een dwarsdoorsnede met de binnenmaten van de exacte uitvoering, inclusief de zitbanken en hun afmetingen. Zolang die gegevens ontbreken, blijft de geschiktheid voor uw zithouding onbekend.
Een sauna voor een lang persoon beoordeelt u het best vanuit de zitpositie, niet vanaf de buitenkant. Vergelijk uw eigen zithouding met de vrije hoogte boven de bank en controleer tegelijk de bankhoogte, zitdiepte, beenruimte en instap. Bij een gebogen dak moet de tekening tonen hoeveel ruimte er is op de plek waar u daadwerkelijk zit, niet alleen bij het hoogste punt. Met maten die vanaf dezelfde referentiepunten zijn gemeten en bij de gekozen bankconfiguratie horen, kunt u beoordelen of de hoofdruimte en beenruimte samen passen bij uw lichaam en uw gewone houding.
